زۆربەی وڵاتانی جیهان نەیانتوانی لەوە زیاتر خۆیان لەبەردەم وێنەكانی چیای شنگالدا رابگرن، كاتێك دەیان منداڵ، ژن و پیاوی بەساڵاچوو، بەهۆی برسێتی و تینوێتییەوە دەمرن و كەسیش گوێی لەدەنگی دواساتەكانی مردنیان نابێت. هەرچەندە ژمارەی قوربانییەكان هەڵكشان، بەڵام سەرئەنجام كۆمەڵگەی نێودەڵەتی بەدەنگ هات، كەچی رێكخراوەكانی ژنان و منداڵان لە باشووری كوردستان هەر نەهاتنە دەنگ.
رازاو عەبدول، ژنە چالاكڤانێكی سلێمانییە و رۆڵی هەبووە لە بەشێك لەو كەمپەین و خۆپێشاندانانەی لە ماوەی رابردوو بۆ مافەكانی ژنان و منداڵان كراون، پێیوایە رێكخراوەكانی كۆمەڵگای مەدەنی لە كوردستان زیاتر لە شكڵی كۆمپانیایەكی بازرگانیدان.
رازاو گلەیی زۆری لە رێكخراوەكان هەیە "كەمن ئەو رێكخراوانەی كە تائێستا توانیویانە كاریان لە چەمكێكی یاخود لە بوارێكی كۆمەڵگادا كردبێت و بیروڕای جیاوازیان لای خەڵك دروستكردبێ".
رازاو، سەبارەت بەو ژن و منداڵانەی كە بەهۆی هێرشەكانی داعشەوە روویان كردە چیای شنگال و بەهۆی نەبوونی خواردن و پێداویستیەكانی دیكەی ژیانەوە گیانیان لەدەستدا، دەڵێ "وەك چۆن رێكخراوەكانی ژنان بێ هەڵوێست بوون، رێكخراوەكانی منداڵانیش بە هەمانشێوە نەیانتوانی هیچ پرسێكی منداڵ بگۆڕن، هەردوولا تەنیا كار بۆ ئەو كێشانە دەكەن كە روویان تێدەكەن و خۆیان بەدواداچوون بۆ كێشەكان ناكەن".
هەروەها گوتی "هێندەی رێكخراوەكان پەیوەستن بە راگەیاندن و دەسەڵاتەوە بۆ وەرگرتنی بودجە، لەو بڕوایەدا نیم هیچ رێكخراوێكی كۆمەڵگەی مەدەنی بتوانێ سەبارەت بەم بارودۆخە 50 كەس بێنێتە سەر جادە".
لە هەرێمی كوردستاندا ژمارەیەكی بەرچاو لە رێكخراو و سەنتەری داكۆكیكار لە ژنان و منداڵان هەن، بەڵام لە ماوەی ئەو هەفتەیەی ژنان و منداڵانی كوردی ئێزدی لە چیای شنگال گیریانخوارد، هیچكام لەو رێكخراوانە لەسەر شەقامەكان نەبینران و دەنگی ناڕەزاییان بەرز نەكردەوە، تەنانەت بەشدارییان لە هیچ هەڵمەتێكدا نەكرد بۆ كۆكردنەوەی یارمەتی بۆ ئاوارەكان.
نەعمان عەبدولڕەحمان، بەڕێوەبەری بەرنامەكان لە رێكخراوی منداڵپارێزی كوردستان پێیوایە دروستبوونی ئەو بارودۆخە چاوەڕواننەكراو بووە بەتایبەت ئەوەی لە ناوچەی شنگال روویدا، هەرچەندە ئەمە یەكەم حاڵەت نییە لە عێراق بەسەر منداڵدا بێت "بەڵام ئێمە وەك منداڵپارێز بەدواداچوونمان كردووە بۆ پاراستنی ژیانیان و بەردەوام پەیوەندیمان بە رێكخراوی فریاگوزاریی شنگالەوە كردووە".
لەگەڵ ئەوەی بارودۆخەكە لە عێراق روویداوە، بەڵام رێكخراوەكانی منداڵان پێیانوایە ئەگەر پاڵپشتی رێكخراوە نێودەوڵەتییەكان نەبێت ناتوانن بەتەنیا ژیانی منداڵان بپارێزن، چونكە وەك نەعمان دەڵێ "چەندین دایك بەهۆی نەبوونی پێداویستییەوە لەكاتی منداڵبووندا منداڵەكانیان گیانیان لەدەستداوە، ئەمە جگە لەوانەی بەهۆی نەبوونی ئاو و خۆراكەوە گیانیان لەدەستداوە، لەبەر ئەوە بەرزكردنەوەی دەنگی ناڕەزایی لە شەقامدا هیچ كاریگەرییەكی نییە".
بەڵام رەوەندی كوردی لە هەندێك وڵاتی رۆژئاوایی زوو كەوتنە خۆیان و داوای هاوكاری و بەدەمەوەچوونی ژن و منداڵە ئاوارە ئێزدییەكان و باشووری كوردستانیان كرد، یەكێك لە ژنە ئاوارە رزگاربووەكانی چیای شنگال، بە (تۆڕی میدیایی رووداو)ی گوت ئەوەی ئەوان بەسەریان هاتووە ناگێڕدرێتەوە "بڕوامان نەدەكرد رزگارمان ببێت، منداڵان لەبەردەممان بەهۆی تینوێتی و برسێتی دەمردن".
یەكێك لە ئەندامانی رێكخراوەكانی ژنان لە سلێمانی كە نەیویست ناوی بڵاوبكرێتەوە، دەڵێ "ئەگەرچی راستە لەم دۆخانەدا خۆپیشاندانی سەرجادە، كاریگەریی لەسەر رای داعش ناكات، بەڵام هەر بۆ رای گشتی و نێودەوڵەتی گرنگ بوو". گوتیشی "ئەوە دەبێتە رەخنەیەكی گەورە بەسەر رێكخراوەكانی ژنانەوە و نەدەبوو بێدەنگ بین".
پەلاماری چەكدارانی دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام (داعش) بۆ سەر ئێزدییەكانی شنگال، رۆژئاوای هێنایە سەر ئەو بڕوایەی چیدی ناكرێ لە دوورەوە سەیری ئەو تراژیدیایە بكرێت و خەڵكی سڤیل لە چاوەڕوانیدا گیان لەدەست بدەن.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر