جستجوی این وبلاگ

شنبه، اردیبهشت ۰۲، ۱۳۹۶

۱۱۹ سال از نشر اولین روزنامه کردی گذشت

یکصد و نوزده سال پیش در چنین روزی اولین نشریه کردی بنام "روزنامه کردستان" خارج از خاک این سرزمین در قاهره پایتخت مصر به چاپ رسید. این روز در کردستان به‌عنوان روز مطبوعات و روزنامه‌نگاری کردی نامگذاری شده است
فعالیت مطبوعات کردی از ۱۱۹ سال پیش در دوم اردیبهشت ماه سال ۱۲۷۷ مصادف با ۲۲ آوریل سال ۱۸۹۸ برای اولین بار در قاهره پایتخت مصر با چاپ روزنامه کردستان توسط مقداد مدحت بدرخان از روشنفکران کرد در تبعید آغاز شد. روزنامه‌ی کردستان همزمان با قاهره، ‌در کشورهای اروپایی و در شهرهای ژنو، لندن و فوکستون پخش می‌شد.
پس از مقداد مدحت بدرخان، عبدالرحمن بدر خان برادر وی، مسئولیت این روزنامه را بر عهده‌ گرفت. تا سال ۱۹۰۲، تعداد ۳۱ شماره‌ این روزنامه به ‌چاپ رسید تا اینکه ‌در روز ۱۳ آوریل سال ۱۹۰۹ روزنامه کردستان رسماً از سوی امپراتوری عثمانی توقیف شد. از آغاز چاپ تا زمان توقیف، مجموعاً ۴۷ شماره ‌از این نشریە منتشر شد.
پس از روزنامه کردستان، "راه نوین" دومین روزنامه کردی بود که از سال ۱۳۳۴ برای مدت زمان بیشتری در ایروان پایتخت ارمنستان به چاپ رسید. در میان آن سال‌ها، مجلەای به نام هاوار نیز در سال ۱۳۱۱ هجری به سردبیری جَلادت علی بدرخان با الفبای لاتین در دمشق پایتخت سوریه منتشر می‌شد.
نگاهی به وضعیت آزادی بیان و مطبوعات در کشورهایی نظیر ایران و ترکیه و سوریه بخوبی نشان می‌دهد که حکومت‌های مستبد و خودکامه، روزنامه‌نگاری کردی را بخاطر ستم ملی و جغرافیای سرزمینی آن به مراتب بیشتر مورد سرکوب و سانسور قرار دادەاند. در اقلیم فدرال کردستان نیز علیرغم برخی آزادی‌ها اما فضای سالمی بر دنیای روزنامه‌نگاری حاکم نیست. کردها طی همە این سال‌ها از حق برخورداری از رادیو و تلویزیون مستقل محروم بوده و بویژه در ایران، روزنامه‌نامه و هفتەنامه بخاطر آنچه مسائل امنیتی خوانده شده از سوی وزارت ارشاد اسلامی ایران توقیف شدەاند. دولت ایران همچنین با پخش پارازیت بر روی امواج تلویزیونی دسترسی مردم به کانال‌های کردی ماهوارەای را دچار اشکال کرده‌ و اعضای خانواده خبرنگاران را در نهادهای امنیتی مورد بازجویی قرار داده است.